Grupa Virtus, podmiot dostarczający finansowanie dla sektora obronnego, będzie rozwijał i komercjalizował technologię odzysku metali i surowców krytycznych z surowców wtórnych w tym w szczególności z odpadów przemysłowych, hałd pogórniczych, odpadów hutniczych, popiołów, pyłów oraz innych materiałów zawierających metale i pierwiastki o znaczeniu strategicznym dla przemysłu obronnego i sektorów dual-use.
– „Wejście w obszar surowców krytycznych i materiałów strategicznych może stanowić długoterminowy kierunek rozwoju i jest komplementarne wobec działalności GVT (VIRTUS) w obszarze przemysłu obronnego, technologii dual-use oraz projektów przemysłowych. Materiały i metale zaliczane do surowców krytycznych są bowiem wykorzystywane w szerokim zakresie w przemyśle obronnym, w tym w produkcji amunicji, systemów uzbrojenia, elektroniki wojskowej, systemów radarowych, systemów komunikacyjnych, dronów oraz specjalistycznych materiałów i stopów metali” – mówi Rafał Rachalewski, Prezes Zarządu Grupa Virtus S.A. – „W naszej ocenie rozwój technologii umożliwiających ekonomiczny odzysk metali i pierwiastków z materiałów wtórnych stanowi jedną z głównych i najbardziej perspektywicznych dróg pozyskiwania surowców krytycznych w Europie, gdzie klasyczne wydobycie napotyka na istotne bariery środowiskowe, regulacyjne oraz społeczne. Rozwój technologii odzysku surowców z materiałów wtórnych i odpadów przemysłowych jest obecnie jednym z kluczowych kierunków polityki surowcowej Unii Europejskiej oraz elementem budowy strategicznej autonomii surowcowej Europy i wpisuję się w ideę gospodarki o obiegu zamkniętym” – dodaje Rachalewski.
Projekt realizowany jest we współpracy z Przemysławem Łosiem, który do 2018 roku był profesorem Instytutu Chemii Przemysłowej w Warszawie specjalizującym się w chemii fizycznej, elektrochemii i metalurgii ekstrakcyjnej, a w latach 2020 - 2024 pracował w Spółce Elemental Strategic Metals jako Kierownik B+R Projektu NCBR Szybka ścieżka - IPCEI pn. „Opracowanie i pierwsze wdrożenie przemysłowe innowacyjnych technologii recyklingu baterii litowo-jonowych i katalizatorów z odzyskiem metali o strategicznym znaczeniu".
Technologia odzysku opiera się na rozwiązaniach z zakresu hydrometalurgii, elektrochemii oraz procesów separacji metali z roztworów po ługowaniu, w tym w szczególności na procesach elektrowydzielania, elektroseparacji oraz elektrorafinacji metali. Technologia ta umożliwia odzysk metali i pierwiastków o wysokiej czystości z materiałów o niskiej zawartości metali, które dotychczas były traktowane jako odpady przemysłowe.
Spółka prowadzi negocjacje dotyczące zawarcia pierwszych umów z właścicielami hałd oraz zdeponowanych materiałów poprzemysłowych, dla których przeprowadzone zostały badania geologiczne i materiałowe, potwierdzające obecność metali oraz pierwiastków o znaczeniu gospodarczym i strategicznym. Pierwsze umowy umożliwiające rozpoczęcie realizacji projektów odzysku surowców z materiałów zdeponowanych w hałdach mogą zostać zawarte przez Grupę w najbliższych tygodniach. Równolegle prowadzone są rozmowy dotyczące uruchomienia produkcji specjalistycznych urządzeń i instalacji technologicznych przeznaczonych do odzysku metali i surowców krytycznych z materiałów wtórnych, co w przyszłości może umożliwić budowę instalacji przemysłowych do przetwarzania materiałów zawierających metale i pierwiastki o znaczeniu strategicznym.
Technologia opracowana przez zespół prof. Przemysława Łosia była wdrażana i stosowana w projektach przemysłowych realizowanych poza Europą, w tym m.in. w Azji i Ameryce Południowej, a także w projektach przemysłowych realizowanych w Polsce, co ogranicza ryzyko technologiczne projektu i wskazuje na możliwość przemysłowego zastosowania opracowanych rozwiązań.
– „Rozwój technologii odzysku i przetwarzania surowców krytycznych z materiałów wtórnych może w długim okresie przyczynić się do zwiększenia bezpieczeństwa surowcowego Polski oraz Europy, w szczególności w zakresie metali i pierwiastków wykorzystywanych w przemyśle obronnym, elektronicznym, energetycznym oraz zaawansowanych technologiach przemysłowych. Obecnie Europa w bardzo dużym stopniu uzależniona jest od importu wielu surowców krytycznych, w szczególności z krajów Azji, co stanowi istotne ryzyko dla bezpieczeństwa łańcuchów dostaw oraz rozwoju przemysłu obronnego i technologicznego” –mówi Rafał Rachalewski.
Wyrazem istotności surowców strategicznych jest przyjęty przez Unię Europejską Critical Raw Materials Act, którego celem jest zwiększenie autonomii surowcowej Europy poprzez rozwój własnego wydobycia, przetwarzania, recyklingu oraz odzysku surowców krytycznych. W ramach tych regulacji szczególny nacisk położony jest na rozwój technologii odzysku surowców z odpadów przemysłowych, hałd oraz materiałów wtórnych.
– „Polska należy do krajów o bardzo dużej liczbie hałd pogórniczych, odpadów hutniczych oraz innych zdeponowanych materiałów poprzemysłowych, których liczba szacowana jest na kilkaset obiektów, a łączna masa zdeponowanych materiałów liczona jest w setkach milionów ton. Materiały te mogą zawierać metale oraz pierwiastki o znaczeniu strategicznym dla gospodarki i przemysłu obronnego, a rozwój technologii umożliwiających ich ekonomiczny odzysk może w długim okresie stanowić istotny segment działalności przemysłowej oraz alternatywne źródło surowców strategicznych dla przemysłu europejskiego” – podkreśla prof. Przemysław Łoś.
