Polska technologia satelitarna zostanie wykorzystana w europejskiej misji demonstracyjnej tankowania satelitów na orbicie. Creotech Instruments S.A., największy polski integrator misji kosmicznych notowany na GPW, został wybrany przez OrbitFab – jednego ze światowych pionierów komercyjnych technologii tankowania satelitów na orbicie – do udziału w projekcie ASTRAL realizowanym we współpracy z Europejską Agencją Kosmiczną (ESA). W przedsięwzięciu platforma satelitarna HyperSat, rozwijana przez Creotech Instruments będzie stanowiła podstawę do budowy dwóch satelitów przeznaczonych do demonstracji dokowania i transferu paliwa na orbicie.
W ramach projektu CRI (CREOTECH) dostarczy dwie autorskie platformy satelitarne HyperSat, stanowiące podstawę dla satelitów: statku serwisującego (Servicer) oraz statku-celu (Target). W konfiguracji startowej jednostki zostaną wyniesione jako zintegrowany zestaw (piggy-back), połączony interfejsem dokowania. Po osiągnięciu docelowej orbity wykonają serię eksperymentów obejmujących transfer paliwa, rozłączenie, manewry zbliżania oraz ponowne dokowanie. Realizację misji zaplanowano na lata 2028 - 2029.
Projekt ASTRAL jest europejskim przedsięwzięciem, mającym na celu rozwój technologii In-Orbit Servicing (IOS). Zakres tego typu rozwiązań obejmuje m.in. autonomiczne dokowanie, operacje Rendezvous and Proximity Operations (RPO), czyli precyzyjne manewrowanie, zbliżanie oraz bezpieczne, fizyczne łączenie dwóch satelitów znajdujących się na tej samej orbicie, a także transfer paliwa pomiędzy nimi. Rozwiązania tego typu mają w przyszłości pozwolić na wydłużenie czasu eksploatacji satelitów, zwiększenie efektywności misji oraz rozwój nowego segmentu usług związanych z ich serwisowaniem na orbicie.
- Wybór platformy HyperSat przez OrbitFab do realizacji misji ASTRAL potwierdza dojrzałość naszych technologii i ich konkurencyjność na międzynarodowym rynku kosmicznym. Jednocześnie otwiera nam drogę do obszaru serwisowania satelitów na orbicie, który w najbliższych latach będzie jednym z najszybciej rozwijających się obszarów gospodarki kosmicznej. Udział w tym projekcie pozwala nam rozwijać kompetencje, które mogą zostać wykorzystane w kolejnych komercyjnych i instytucjonalnych misjach kosmicznych, wzmacniając pozycję Creotech Instruments jako dostawcy zaawansowanych platform satelitarnych do wymagających i pionierskich zadań. - komentuje dr hab. Grzegorz Brona, Prezes Zarządu Creotech Instruments S.A.
Międzynarodowa współpraca w pionierskiej misji
Liderem projektu i integratorem misji jest OrbitFab, firma należąca do pionierów infrastruktury umożliwiającej tankowanie na orbicie, która realizuje kontrakty na dostawy paliwa dla satelitów, w tym dla United States Space Force. Projekt ASTRAL realizowany jest przez międzynarodowe konsorcjum skupiające partnerów z Wielkiej Brytanii, Austrii, Litwy oraz Polski.
Creotech Instruments S.A. realizuje pierwszą fazę projektu ASTRAL, której wartość wynosi ok. 250 tys. euro. Zakres prac realizowanych przez Spółkę obejmuje 8 miesięcy i koncentruje się na przygotowaniu dokumentacji systemowej dla obu platform, w tym wymagań technicznych, dokumentacji interfejsów (ICD) dla platform, ładunku, segmentu naziemnego oraz wyposażenia testowego (GSE), a także planów i analiz związanych z integracją i testami (AIT), oceną ryzyka oraz wymaganiami licencyjnymi.
Rozwój usług In-Orbit Servicing, obejmujących m.in. tankowanie, dokowanie i serwisowanie satelitów na orbicie, jest jednym z ważniejszych kierunków transformacji globalnego rynku kosmicznego. Technologie te mogą w przyszłości wydłużać czas eksploatacji satelitów, ograniczać koszty misji oraz zwiększać efektywność wykorzystania istniejącej infrastruktury orbitalnej. Mają również znaczenie strategiczne, szczególnie w kontekście rosnącej roli systemów kosmicznych w zapewnianiu bezpieczeństwa i odporności państw.
Udział w projekcie ASTRAL stanowi dla Creotech Instruments S.A. kolejny etap rozwoju kompetencji wykraczających poza dotychczasową, choć strategiczną działalność związaną z budową satelitów na potrzeby wojskowe i cywilne. Spółka pełni już rolę lidera i kluczowego partnera technologicznego w takich programach jak MikroGlob, CAMILA czy PIAST, a doświadczenie w obszarze On-Orbit Servicing zdobywała również w ramach realizowanej fazy B misji InSPoC-1 oraz trwającego obecnie projektu RAVEN. ASTRAL rozszerza te kompetencje o technologie związane z tankowaniem satelitów na orbicie. W najbliższych latach obszar ten może stać się jednym z istotnych filarów gospodarki kosmicznej.
Zdolność do przedłużania życia satelitów bez konieczności częstego uzupełniania konstelacji ma znaczenie nie tylko komercyjne, ale i strategiczne. W kontekście uznania przestrzeni kosmicznej za piątą domenę operacyjną NATO w 2019 roku, możliwość serwisowania satelitów oraz wydłużania ich cyklu życia staje się istotnym elementem planowania zdolności obronnych i budowy odporności infrastruktury kosmicznej wykorzystywanej do celów bezpieczeństwa.
Pozycja kluczowego partnera w tak wymagającym projekcie wpisuje się w strategię Creotech Instruments S.A. zakładającą rozwój zaawansowanych platform satelitarnych oraz zwiększanie udziału Spółki w międzynarodowych programach kosmicznych o wysokiej wartości technologicznej.