CRI (CREOTECH), notowany na GPW polski integrator misji kosmicznych, dołączył do międzynarodowego projektu budowy prototypu wielofunkcyjnego odbiornika kwantowej dystrybucji klucza (QKD) dla stacji naziemnych odbierających klucz kryptograficzny z satelity. Docelowo Spółka planuje stworzenie całej linii produktów z zakresu komunikacji kwantowej przy wsparciu wiodących programów UE. Wartość zamówienia Europejskiej Agencji Kosmicznej wynosi ok. 950 tys. euro.
Realizacja kwantowej dystrybucji klucza z satelity wymaga zbudowania kosztownej i zaawansowanej infrastruktury w segmencie naziemnym, opartej na optycznych stacjach naziemnych (Optical Ground Stations, OGS) wraz z dedykowanymi odbiornikami. Dotychczas odbiorniki QKD projektowano na potrzeby jednej konkretnej misji i realizacji protokołu bezpieczeństwa, np. w projekcie Eagle-1 (pierwszy europejski satelita QKD).
Tymczasem planowane są liczne misje satelitarne QKD, z których każda może obsługiwać protokół QKD i jego kodowanie w inny sposób. Uzasadnione ekonomicznie jest więc opracowanie kluczowych komponentów segmentu naziemnego tak, aby możliwe stało się ustanowienie połączenia z wieloma różnymi satelitami QKD, co dodatkowo ułatwi rozwój całej sieci. Projekt Multi-purpose Quantum Key Distribution receiver for optical ground stations (w skrócie: MPQR) stanowi odpowiedź na to wyzwanie.
„Kwantowa dystrybucja klucza to dla nas strategiczny obszar rozwoju, w którym dostrzegamy wysoki potencjał biznesowy i jesteśmy gotowi na komercyjne wdrożenia już w bieżącym roku. Udział
w projekcie budowy prototypu wielofunkcyjnego odbiornika QKD dla stacji naziemnych obsługujących transmisję kluczy z satelitów poszerza zakres zastosowań naszych technologii oraz wzmacnia naszą pozycję kluczowego europejskiego dostawcy” – mówi dr Anna Kamińska, Dyrektor Pionu Quantum Systems w Creotech Instruments S.A. oraz Prezes Zarządu Creotech Quantum S.A.
Creotech Instruments prowadzi obecnie kilka projektów dla ESA i Komisji Europejskiej w obszarze QKD. W ramach tych działań Spółka opracowuje ultra-czułe detektory pojedynczych fotonów oparte na technologii nadprzewodnikowej. Aby móc zinterpretować sygnał z satelity QKD, oprócz detektora niezbędny jest dedykowany odbiornik – to właśnie on zostanie opracowany przez konsorcjum pod przewodnictwem OHB System AG.
Creotech Instruments będzie odpowiedzialny za projekt i wykonanie elektroniki kontrolnej odbiornika oraz integrację z detektorem pojedynczych fotonów. Detektory te zostaną wykorzystane do demonstracji i testów nowego odbiornika. Dodatkowo doświadczenie zdobyte przy projekcie MPQR pozwoli na skuteczniejsze komercyjne wdrożenie pozostałych technologii rozwijanych w Creotech oraz rozszerzenie portfolio produktów w obszarze QKD o coraz bardziej zaawansowane komponenty
i podsystemy stacji naziemnych.
Niedawno Spółka podpisała umowę na stworzenie mobilnej stacji naziemnej QKD w ramach projektu PIONIER-Q-SAT pod przewodnictwem NASK. Dzięki synergiom pomiędzy wymienionymi projektami, Spółka jeszcze mocniej rozszerzy kompetencje technologiczne i produktowe dla QKD z satelity
w zakresie od kluczowych komponentów aż po zaawansowane podsystemy, jakim jest w szczególności odbiornik QKD.
Docelowo kwantowa dystrybucja klucza ma zostać wdrożona w infrastrukturach krytycznych w całej Europie w ciągu najbliższych kilku lat i obejmować sieci zarówno naziemne, jak i połączenia satelitarne. Realizacja projektu umożliwi Creotech wejście na ten dynamicznie rozwijający się rynek.
Liderem konsorcjum jest OHB System AG, a w jego skład, poza Creotech Instruments S.A., wchodzą OHB Digital Connect GmbH oraz Austrian Institute of Technology.
Wartość zamówienia ESA wynosi ok. 950 000 euro, z czego na Creotech przypada ok. 300 000 euro.